Yedekleme ve geri yükleme

Temel · 12 dk

3-2-1 ilkesi

Yedeklemenin yaygın kabul gören altın kuralı 3-2-1'dir: verinizin en az 3 kopyası olsun (asıl + iki yedek), kopyalar en az 2 farklı ortam türünde dursun (örneğin bilgisayar diski ve harici disk), kopyalardan 1 tanesi fiziksel olarak farklı bir konumda olsun (örneğin bulut yedeği veya başka adreste duran bir disk). Her sayının bir felaket türüne karşılığı vardır: üç kopya tekil arızaya, iki ortam aynı türün ortak kusuruna, uzak kopya ise yangın, su baskını ve hırsızlık gibi tüm evi etkileyen olaylara karşı koruma sağlar. Önceki dersin kritik notu burada da geçerlidir: eşitlenmiş kopya bu sayıma girmez; sayılan, bağımsız kopyalardır.

Neyi yedeklemeli?

Her şeyi yedeklemek ideal ama her zaman pratik değildir; öncelik sıralaması için tek soru yeter: "Bu yarın yok olsa, yerine koyabilir miyim?" Uygulamalar yeniden indirilir, müzik ve filmler çoğunlukla yeniden bulunur; ama aile fotoğrafları, kişisel belgeler, resmî evrak taramaları ve kendi ürettiğiniz çalışmalar yeri doldurulamaz sınıfındadır. Yedek planınız önce bu sınıfı güvenceye almalıdır. Bu ayrımı yaparken dosya düzeni dersindeki iskelet işe yarar: düzenli klasörler, "neyi yedekliyorum" sorusunun cevabını tek bakışta verir.

Düzeni kurmak: otomatik ve dert etmeyen

İyi yedek düzeninin iki özelliği vardır: otomatiktir ve sizden çaba istemez. İnsan hafızasına dayalı "ara sıra elle kopyalama" planları, tam da en yoğun ve en kritik dönemlerde unutulur. Pratik bir başlangıç düzeni şöyle görünebilir: birincisi, telefon ve bilgisayarın kendi otomatik yedekleme özelliği açılır (çoğu sistemde cihaz şarjda ve kablosuz ağdayken kendiliğinden çalışır). İkincisi, yeri doldurulamaz dosyalar için bir bulut yedeği veya düzenli bağlanan bir harici disk eklenir. Üçüncüsü, harici disk kullanılıyorsa arada bir güncellenir ve mümkünse asıl cihazdan ayrı bir yerde saklanır. Bu üçlü, çoğu kişisel senaryo için 3-2-1'e yaklaşan sağlam bir temeldir.

Telefonlarda işletim sisteminin kendi yedeği genellikle ayarları, uygulama listesini ve mesajları kapsar; fotoğraflar çoğu zaman ayrı bir seçenektir ve kendi başına açılması gerekir.

Geri yükleme: yedeğin sınavı

Az bilinen ama kritik gerçek şudur: test edilmemiş yedek, umuttan ibarettir. Yedeğin var olması değil, gerektiğinde açılabilmesi önemlidir; bozuk çıkan disk, eksik yapılandırılmış yedek kapsamı veya unutulan yedek parolası, en kötü günde keşfedilir. Bu yüzden ara sıra — örneğin birkaç ayda bir — küçük bir geri yükleme provası yapın: yedekten birkaç dosyayı gerçekten geri getirin ve açıldıklarını görün. Prova aynı zamanda yedeğin kapsamını da denetler: "bu klasör yedekte var mı?" sorusunun cevabını felaket gününden önce öğrenmiş olursunuz.